
معاونت علمی ریاستجمهوری خبر داد: ارائه «سرویس پایدار» سکوی ملی هوش مصنوعی به ۱۵ دانشگاه و ۲۴ سازمان
معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانشبنیان، ادعا کرد که این سکو «تنها سکویی بوده که توانسته خدمات هوش مصنوعی را بهصورت پایدار ارائه دهد» و بر بومی بودن و استقلال آن از سرویسهای خارجی تأکید کرد؛ ادعایی که البته برخی از متخصصین انتقاداتی به آن دارند. مفهوم «بومیسازی» در هوش مصنوعی به ندرت به معنای توسعه مدل از نقطه صفر است.
اغلب مدلهای موسوم به بومی، بر پایهی یکی از مدلهای متنباز جهانی (مانند Llama، Gemma یا دیگران) ساخته میشوند و سپس با دادههای فارسی و تخصصی، «ریزتنظیم» و بهبود مییابند. بنابراین، تمایز اصلی یک سکوی بومی موفق، نه در دانش پایهای که از پیش در مدلهای عمومی وجود دارد، که در کیفیت فهم، پردازش و بازتولید زبان فارسی، یکپارچهسازی با منابع دادهای داخلی و بهینهسازی برای نیازهای خاص کاربران ایرانی است.
در غیر این صورت، هر فرد یا سازمانی میتوانست همان مدل متنباز اصلی را روی یک سرور داخلی اجرا و استفاده کند. درواقع میتوان گفت تنها ارزش افزوده واقعی سکوهای ملی، در همین لایه تطبیق، شخصیسازی و ارائه خدمات پایدار در بستر شبکهی داخلی است.
از یک منظر، این خبر را میتوان دستاوردی برای فناوری داخلی قلمداد کرد. طراحی سیستمی که بدون وابستگی به APIهای خارجی (عمدتاً آمریکایی و اروپایی) و قابلیت فعالیت در شبکه ملی اطلاعات، خدمات اولیه هوش مصنوعی را ارائه میدهد، در شرایط تحریم و قطعیهای متناوب اینترنت، امری راهبردی به نظر میرسد. این پروژه که از مهر ۱۴۰۳ کلید خورده، ادعا میکند زیرساختی عملیاتی برای شرکتهای دانشبنیان و توسعهدهندگان داخلی فراهم میآورد.
با این حال خبری از مقایسه توانمندیهای این سکو (مانند دقت مدلهای زبان بزرگ یا قابلیتهای پردازش تصویر) با نمونههای جهانی مشابه نیست. سلسله جلساتی که درباره این مدلها تا پیش از قطعی اینترنت برگزار میشد حکایت از انتقاد شدید توسعهدهندگان مدلهای بومی هوش مصنوعی پیرامون نبود تجهیزات بود و مشاهدات خبرنگار زومیت در این جلسات نیز نشان میداد که این مدلها فرسنگها با ابزارهای جهانی فصاله دارند. نباید فراموش شود «پایداری» در سرویسدهی لزوماً به معنای «کیفیت برتر» یا «همترازی با استانداردهای روز» نیست.
دیدگاه خود را ثبت کنید...
آدرس ایمیل شما با توجه به قوانین حریم خصوصی منتشر نمی شود.